TRANSFORMACJA POPRZEZ OPOWIEŚĆ

„To Ty tworzysz własne życie i od Ciebie zależy, czy stworzysz własną legendę” Isabel Allende

Wszystko opowiada historię.

Drzewo zapisuje ją w słojach, które wprawne oko przełoży na biografię drzewa – lata upalne, okresy mrozu, ilość szkodników, a nawet powodzie. Podobnie Ziemia, warstwa po warstwie, w szczątkach roślinności i śladów popiołów, opisuje swoje dzieje.  Ściany wyburzanych budynków stają się kroniką losów mieszkańców i otaczających ich przedmiotów.

Za pomocą opowieści przekonuje się konsumenta, żeby kupił towar lub usługę. To opowieść manipuluje pamięcią. Zmienia poglądy. Pamięta o przodkach. Dostarcza rozrywki. Leczy. Może też, w procesie coachingu, doprowadzić klienta do celu.

Kiedyś ludzie, zebrani przy wspólnym ogniu, przędli opowieści niczym tkaninę, która scalała grupę w jeden organizm. Gdyż historia stanowiła identyfikację, oparcie i poczucie wspólnoty. Znam naszą opowieść, co więcej jestem jej częścią, należę więc do grupy. Za pomocą opowieści objaśniano świat, nie tylko relacje międzyludzkie, ale także fenomeny przyrody.  Uważa się, że rysunki skalne należą do pierwszej próby zapisu gawędy o świecie (za: http://en.wikipedia.org/wiki/Storytelling).

Opowieści nie tylko były swoistym spoiwem grupy, ale także mapą, która dawała jej członkom możliwość poruszania się po terenie – wierzenia, kodeks moralny i prawa rządzące światem to ścieżki naszkicowane tak, aby człowiek nie pogubił się w matni.

Kultura ustna zaczęła wraz rozwojem cywilizacji przekształcać się w formę pisaną, począwszy od łupków, hieroglifów i symboli, a kończąc na napisanej za pomocą telefonu BlackBerry powieści (http://www.bbnews.pl/2011/03/shorts-pierwsza-ksiazka-napisana-w-calosci-na-blackberry/).

Jak zatem przejść od historii i literatury do coachingu?

Klient, który przychodzi do coacha bardzo częstą ma całe tomy w głowie zapisane opowieściami, za pomocą, których porusza się po świecie. Czasem nie pamięta już samej fabuły i tylko dyndający na końcu morał służy mu za drogowskaz. Te zredukowane opowieści można nazwać przekonaniami. I tak jak gawęda, przekonania umieszczają nas w pewnym systemie i tworzą świat znajomy, odkryty i przewidywalny. Tylko, że czasem to znane staje się zbyt znane i przez to ciasne. Przekonanie czasem przebudowuje świat w celę, klatkę ograniczającą rozwój jednostki, albo w najgorszym wypadku w, czyniącym jej krzywdę, mur. To, co powinno ułatwić jednostce błąkanie się po omacku, staje się kulą u nogi, która ruch uniemożliwia.

Celem coachingu jest między innymi symboliczne otwarcie okna i wpuszczeniu światła. Pokazanie przestrzeni, w którą klient może wejść i próbować poznawać. Warunkiem koniecznym bywa porzucenie przekonań, które osłabiają odwagę, umiejętności poznawcze i pewność siebie. Coach zapraszając do opowiadania historii na nowo, często budzi w kliencie podróżnika i zdobywcę, którzy z nudów posnęli po drodze. Pomocą w umacniającej transformacji opowieści mogą być techniki używane w twórczym pisaniu.

Twórcze pisanie, jako takie nazwane zostało w USA w XIX wieku, żeby odróżnić je od pisania po prostu. Obecnie jest to nawet kierunek akademicki, na którym wykładają uznani pisarze, poeci lub dziennikarze. Jednak formuła kreatywnej zabawy słowem ma też szerokie zastosowanie w terapii, pracy z młodzieżą i coachingu.

Przekonania powstają, albo są nam zaszczepione niemalże z mlekiem matki. Mniej więcej do 7 roku życia nasz plastyczny umysł przypomina gąbkę, która chłonie wszystko – dzięki podzielnej uwadze i niezwykłej zdolności uczenia się.  To niczym budowanie fundamentów nowego domu – tylko, że nie od nas samych zależy na początku, na czym zostanie zbudowany gmach. Źródłem naszych przekonań są rodzice, nauka, religia, system wierzeń i prawo. To wszystko, co jest zawsze, co się musi, co nigdy i co trzeba. Oczywiście wiele osób ma szczęście i wzrasta w otoczeniu, które krzewi otwarty i pozytywny stosunek do życia, oparty na ciekawości i unikaniu ocen. Większość z nas jednak buduje swoją świadomość na mieszczance przekonań pozytywnych i negatywnych.

Są osoby, którym skutecznie wmówiono, że nie mają absolutnie żadnej władzy (Świat taki już jest), że nie mogą się zmienić (tak już przecież jest, jakim mnie Boże stworzyłeś takim mnie masz) i że są niejako skazani na syzyfową pracę powtarzania w kółko tych samych gestów, opinii i błędów. Jedną ze wspaniałych właściwości pisania jest właśnie spojrzenie na te myśli jak na narracje i przepisanie ich, stworzenie pozytywnej i bezpiecznej alternatywy.  Co zrobiłbym teraz, gdybym był odważny? Co zrobiłby teraz podróżnik we mnie? Co to właściwie znaczy, że świat taki już jest? Kto to ustalił?

Coaching z definicji to wyprawa w przyszłość do celu, ale w czasie sesji można się przyjrzeć też chwili obecnej i zapytać o to, co klient już ma, umie, wie. To właśnie próba spojrzenia na swoje opowieści z punktu widzenia Zyskałem, a nie Straciłem to opowiedzenie historii indywidualnej umocnionym głosem.

Jednym z ćwiczeń, które można wykonać na własną rękę jest opisanie historii swojego życia pod tytułem: Moja Legenda. Językowo słowo legenda nasuwa silne skojarzenie z bohaterstwem, heroizmem i ważnością. Taki jest też cel tego zadania. Bowiem niczym mityczni bohaterowie i my mamy rolę. Jak powiedział Victor Frankl, ojciec psychologii pozytywnej: Każdy ma życiu swoje powołanie, właściwą misję. (…) Dlatego nikogo nie można zastąpić ani też powtórzyć niczyjego życia. Zarówno, zatem zadanie dla każdego z nas, jak i szansa jego wypełnienia są niepowtarzalne.

Reklamy
Ten wpis został opublikowany w kategorii Artykuły, Cele, Coaching, Journaling/Pisanie Dzienników, Kreatywność, Marka osobista, Personal Branding, Planowanie, Storytelling, Twórcze Pisanie, Wykłady i oznaczony tagami , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s